Οι εύκολες (πολιτικές και όχι μόνο…) δικαιολογίες

Στο να σχολιάζουμε – κριτικάρουμε, εμείς οι άνθρωποι, τους άλλους, είμαστε πρώτοι!...

Στο θέμα της αυτοκριτικής και της αυτογνωσίας πάσχουμε, “τα μάλα”!...

Ασχολούμαστε, στην κριτική μας, πολύ περισσότερο με τους άλλους, παρά με τον ίδιο μας τον εαυτό. Το πρώτο, βλέπετε, είναι εύκολο, το δεύτερο επώδυνο. Διότι, πλην των άλλων, σημαίνει και συνεπάγεται ανάληψη της προσωπικής μας ευθύνης. Που είναι, συχνά, πολύ βαριά!... Κριτικάρουμε, λοιπόν, πολύ εύκολα και για τα πάντα τους άλλους, ακόμα και για αυτά που δικαιολογούμαι, εξίσου εύκολα, και δίνουμε συγχωροχάρτι στους εαυτούς μας. “Των άλλων είναι καρύδια που βροντάνε, ενώ τα δικά μας είναι σύκα…”. Βλέπουμε το “κάρφος” στο μάτι του διπλανού μας και δεν αντιλαμβανόμαστε [ή: κάνουμε πως δεν αντιλαμβανόμαστε;…] το “δοκάρι” στο δικό μας μάτι, για να θυμηθούμε την εξαιρετική παρομοίωση που βρίσκουμε στο Ευαγγέλιο!...

“Ποια μύγα με τσίμπησε” πρωί – πρωί και γράφω τα παραπάνω; Είναι, ουσιαστικά, η κατάληξη σειράς σκέψεων που έκανα σε σχέση και με αφορμή αυτού που ακούμε συχνά τον τελευταίο καιρό από τους πολιτικά κρατούντες, και για το οποίο [δικαίως!] τους μεμφόμαστε.

Λένε, συγκεκριμένα, οι υπουργοί και οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ: “Ναι μεν η πολιτική που ακολουθούμε δεν είναι αυτή που θέλουμε, δεν είναι δηλαδή φιλο-κοινωνική και σοσιαλιστική, αυτό οφείλεται, όμως, στις συνθήκες που αντιμετωπίζουμε κ.λπ. κ.λπ.” [Δεν αναφέρομαι και δεν ασχολούμαι, εν προκειμένω, γενικά και αόριστα για το εάν η ακολουθούμενη πολιτική είναι η όχι η ορθή, αλλά μόνο για τη συγκεκριμένη θέση – “δικαιολογία”]. Αλλά, απαντάνε οι επικριτές τους και ιδίως αυτοί που είναι ομοϊδεάτες, “τώρα είναι η ευκαιρία να αποδείξει κανείς ότι είναι σοσιαλιστής και ότι έχει κοινωνικές ευαισθησίες. Στην πράξη κρίνονται και εφαρμόζονται οι ιδέες και όχι στην θεωρία”. Και έχουν, πιστεύω, οι τελευταίοι, αυτή τουλάχιστον την εποχή, το δίκηο με το μέρος τους!...

Για να συνδεθώ, όμως, με αυτά που έγραψα στην αρχή και να επανέλθω σ’ εκείνα:

Ό,τι κάνουν οι τώρα πολιτικά κρατούντες…

…για τα οποία δικαίως, νομίζω, τους μεμφόμαστε…

…το ίδιο ή παρόμοια – αντίστοιχα συμπεριφερόμαστε κι εμείς, συνήθως, στην καθημερινότητά μας…

…κι όμως θεωρούμε τους εαυτούς μας “άμεμπτους”…

…ή τουλάχιστον έχουμε την (αντίστοιχη!...) δικαιολογία “στο τσεπάκι μας”…

Παραδείγματα μπορώ να αναφέρω, νομίζω, πάμπολλα. Και για όλους μας ανεξαιρέτως! Που ενώ γνωρίζουμε, κατά βάθος [εάν, βεβαίως, δεν έχουμε δια-φθαρεί ηθικά τόσο πολύ…] ποιο είναι το σωστό, συχνά ή συνήθως δεν το πράττουμε. Αλλ’ αντ’ αυτού… δικαιολογούμαστε! Σε κάθε τομέα:

…Μπορεί μεν να εξαπατώ, για παράδειγμα, ως έμπορος, τον πελάτη μου, για την ποιότητα και την αξία του προϊόντος, μπορεί να αισχροκερδώ εις βάρος του, “έχω όμως οικογένεια να θρέψω” και “οι δουλειές δεν πηγαίνουν καλά τελευταία”…

…Το γνωρίζω πως κάποιες φορές δεν φέρομαι όπως θα έπρεπε, ακόμα και προς τους ανθρώπους μου, αλλά “δεν μπορώ να συγκρατήσω τον θυμό ή την οργή μου”…

…Δεν μου είναι ευχάριστο να παριστάνω τον καραγκιόζη ή να φέρομαι ως καραγκιόζης, να ψεύδομαι ασύστολα και να συκοφαντώ, το επιβάλλει, όμως [τάχα!] το “ιερό καθήκον” της υπεράσπισης του συμφέροντος του πελάτη μου, που έχω, ως δικηγόρος…

Γενικότερα: Όταν βρίσκομαι υπό πίεση ή υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες δεν μπορώ να είμαι αυτός που θα ήθελα να είμαι!...

[Ναι! Αλλά υπό ομαλές και φυσιολογικές συνθήκες, ο καθένας μπορεί να είναι ή να εμφανίζεται πως είναι όχι απλώς καλός, αλλά τέλειος! Στις δύσκολες συνθήκες και καταστάσεις αποδεικνύεται κανείς ποιος ακριβώς είναι!...]

Ειδικότερα [ήδη από / επί εποχής Αδάμ]: “Η Εύα, Κύριε, με παρέσυρε”!...

…Και γνωρίζετε ποιο είναι το εξωφρενικό; Ότι ο Αδάμ μέμφεται και κατηγορεί την Εύα, ενώ δεν επικρίνει / κατακρίνει καθόλου τον εαυτό του, η Εύα, με τη σειρά της, μέμφεται και κατηγορεί το φίδι, αλλά δεν κάνει την αυτοκριτική της για να εντοπίσει τις δικές της ευθύνες… και πάει λέγοντας… μέχρι σήμερα… και έως της συντελείας του αιώνος!...

«Οι σημερινοί Έλληνες. Που δεν φταίνε ποτέ!»

Η αφορμή για το σημερινό σχόλιο – ανάρτηση, μου δόθηκε πριν από δύο περίπου εβδομάδες. Ούτε πολύ παλιά, ούτε πολύ πρόσφατα. Το σχόλιο, πάντως, νομίζω πως είναι… διαχρονικό, σε σχέση με τους νεοέλληνες:

Ρεπορτάζ στην τηλεόραση: Με φόντο τις τεράστιες ουρές για την υποβολή των δηλώσεων κτηματογράφησης, ο δημοσιογράφος παίρνει συνέντευξη – δηλώσεις από κάποιον νεοέλληνα, ο οποίος, λαλίστατος, στρέφεται και ξιφουλκεί κατά του “κράτους”:

“Πολίτης”: -Κοίταξε χάλι! Δές πώς ταλαιπωρούμαστε! Απ’ αυτό το κράτος που δεν ενδιαφέρεται για την ταλαιπωρία μας και δεν δίνει μια παράταση, ώστε να αποφευχθούν αυτές οι ουρές και η πολύωρη ταλαιπωρία… (κ.λπ. κ.λπ.)

Δημοσιογράφος: -Ποιος ήταν ο λόγος που σας ανάγκασε να καθυστερήσετε και να έρθετε τώρα, στο τέλος της προθεσμίας που είχε δοθεί;

“Πολίτης”: -Ε, ξέρετε τώρα!.. Έλληνες είμαστε! Της τελευταίας στιγμής!...

Έβαλα σε εισαγωγικά τις λέξεις “κράτος” και “πολίτης”. Διότι, πράγματι, το ελληνικό κράτος συχνά “παριστάνει” απλώς το κράτος, είναι μια καρικατούρα, ας μου επιτραπεί, σε σύγκριση με αυτό που ορίζουμε ως σύγχρονο κράτος… Και διότι τέτοιου είδους “πολίτες”, που δεν αναλαμβάνουν τις δικές τους ευθύνες, αλλά τα φορτώνουν όλα στο κράτος ή σε όποιον άλλον εκτός από τον εαυτό τους, δεν τους θεωρώ πολίτες, με υπευθυνότητα!...

Το παραπάνω ρεπορτάζ μου θύμισε ρεπορτάζ που κατά καιρούς προβάλλονται στην τηλεόραση, για τους σωρούς σκουπιδιών και εύφλεκτων υλικών που υπάρχουν μέσα σε δάση και πάρκα, και στα οποία διάφοροι “δημοσιογράφοι” και “πολίτες” καταγγέλλουν, πάλι, το “κράτος” και τους “τοπικούς άρχοντες”, που δεν φροντίζουν να καθαρίσουν, ώστε να αποφευχθεί το ξέσπασμα κάποιας πυρκαγιάς. Και πάλι κανείς δεν… υποψιάζεται καν ότι όλα αυτά τα σκουπίδια και τα υλικά κάποιοι “πολίτες” σαν κι εμάς τα πέταξαν!...

Μόλις σήμερα το πρωί, που έβγαλα την σακουλίτσα με τα σκουπίδια μου, διαπίστωσα ότι ο κάδος απορριμμάτων του δήμου ήταν (τι πρωτότυπο!...) ασφυκτικά γεμάτος, μεταξύ άλλων λόγων και διότι κάποιος γείτονας είχε ρίξει (μες στη νύχτα και στο σκοτάδι…) την κεντρική μονάδα και την οθόνη του παλιού του υπολογιστή! Ούτε καν διανοήθηκε, προφανώς, όχι να τα πάει στην ανακύκλωση ηλεκτρονικών ειδών, αλλά έστω να τα αφήσει εκτός κάδου, ώστε να γίνουν εύκολα αντιληπτά από τα συνεργεία αποκομιδής, που δεν θα τα ρίξουν απρόσεκτα μέσα στο όχημα σύνθλιψης. Υποψιάζομαι ότι ο συγκεκριμένος γείτονας θα “τα χώνει στους… αρμόδιους”, με κάθε ευκαιρία, για τη μόλυνση του περιβάλλοντος με τοξικά υλικά… που προέρχονται, όμως, και από την οθόνη που ο ίδιος πέταξε, αδιαφορώντας, στα σκουπίδια!...